توقف احمدرضا احمدی در یک قدمی جایزه‌ی آندرسن

سه شنبه 17 فروردین 1389 07:35 ق.ظنویسنده : الهام

 

برندگان سال ۲۰۱۰ جایزه‌ی هانس کریستین آندرسن در دو رشته‌ی تالیف و تصویرگری کتاب‌های کودکان معرفی شدند. نماینده‌ی ایران در این دوره احمدرضا احمدی بود. او در میان پنج نامزد نهایی قرار داشت، اما جایزه اول نصیب‌اش نشد.



نزدیک به شش دهه پیش، دوم ماه آوریل، روز تولد هانس کریستین آندرسن، به عنوان روز جهانی کودک نامگذاری شد. ایران از سال ۱۳۴۹ این مناسبت را وارد تقویم خود کرده است. به دلیل همزمانی دوم آوریل با سیزده‌بدر، روز کتاب کودک در ایران چهاردهم فروردین ماه تعیین شد. در چهل سالگی معرفی چهاردهم فروردین به عنوان روز کتاب کودک، انتظار می‌رفت برنامه‌های این روز مفصل‌تر از سال‌های گذشته برگزار شود، به ویژه آنکه ریاست هیات داوران بخش نویسندگی جایزه‌ی آندرسن در سال ۲۰۱۰ با زهره قائینی از ایران بوده است.



به نظر می‌رسد مسئولان در سال ۱۳۸۹ از این مناسبت غافل بوده‌اند. مراسم اصلی و رسمی روز جهانی کودک را معمولا «شورای کتاب کودک» و «انجمن نویسندگان کتاب کودک و نوجوان» برگزار می‌کنند. بنابر گزارش‌ها، برنامه‌های امسال با یک هفته تاخیر به بیستم فروردین ماه موکول شده است. چنین تاخیرهایی در سال‌های گذشته نیز پیش آمده بود و علت آن معمولا تعطیلات نوروز ذکر می‌شود.



روز تولد آندرسن، روز جهانی کتاب کودک



هانس کریستین آندرسن


«دفتر بین‌المللی کتاب برای نسل جوان» (IBBY) در سوئیس، پیشنهاددهنده نامگذاری روز جهانی کتاب کودک، و هماهنگ‌کننده فعالیت دفترهای کشوری این موسسه محسوب می‌شود. هر سال مسئولیت تهیه شعار اصلی، پیام و پوستر این روز بر عهده یکی از کشورهای عضو قرار دارد. این وظیفه تاکنون یک بار پیش از انقلاب (سال ۱۳۵۵) و بار دوم در جمهوری اسلامی (۱۳۷۱) بر عهده‌ی ایران گذاشته شد.



تهیه‌ی شعار، پیام و پوستر سال ۲۰۱۰ به دفتر ملی اسپانیا سپرده شد. پیام امسال را الیاسر کانسینو، از نویسندگان مشهور اسپانیا نوشت که ده سال قبل به خاطر یکی از آثارش لوح افتخار دفتر بین‌المللی کتاب برای نسل جوان را دریافت کرده بود. شعبه‌ی اسپانیایی این دفتر پیام خود را با این عبارت آغاز کرده که شعار امسال است: «کتابی در انتظار توست، پیدایش کن.»



فرشید مثقالی، تنها ایرانی برنده‌ی جایزه آندرسن



علاوه بر پیام سراسری که هر سال توسط یکی از کشورهای عضو نوشته و عرضه می‌شود، شعبه‌های دفتر بین‌المللی در هر کشور نیز می‌توانند پیام دیگری برای شهروندان خود تهیه و منتشر کنند. کار تهیه‌ی این پیام در سه سال اخیر بر عهده کسانی بوده که هر یک به نوعی در دیگر فعالیت‌های IBBY حضور داشته‌اند؛ پیام امسال را نورالدین زرین‌کلک نوشته که سال ۱۳۷۱ پوستر سراسری روز جهانی کتاب کودک را تهیه کرد. نوشتن پیام سال گذشته بر عهده‌ی احمدرضا احمدی گذاشته شد که امسال یکی از پنج نامزد نهایی بخش تالیف کتاب‌های کودکان بود، و پیام سه سال قبل را هوشنگ مرادی کرمانی نوشت که سال ۱۹۹۲ میلادی مورد تشویق هیات داوران قرار گرفت.



از ایران در سال‌های ۲۰۰۰ و ۲۰۰۲ نیز دو نفر در میان نامزدان نهایی بخش تالیف و تصویرگری کتاب کودکان و نوجوانان حضور داشتند. تنها باری که مدال طلا و دیپلم افتخار هانس کریستین آندرسن نصیب یک ایرانی شد، به سی و پنج سال پیش بازمی‌گردد. فرشید مثقالی در سال ۱۳۵۳ جایزه آندرسن را در بخش تصویرگری دریافت کرد. او نخستین آسیایی برنده‌ی این جایزه به شمار می‌رود.



شعبه‌های ملی IBBY می‌توانند هر سال یک نفر را در بخش نویسندگی و یکی را در بخش تصویرگری به هیات اجرایی این نهاد معرفی کنند. احمدرضا احمدی که نماینده ایران در رقابت‌های سال جاری بود، توانست از میان ۲۹ نامزد شرکت‌کننده در بخش نویسندگی به مرحله‌ی آخر صعود کند.



انگلیس و آلمان، برندگان سال ۲۰۱۰


جایزه هانس کریستین آندرسن معتبرترین جایزه جهانی در این حوزه و «نوبل کوچک ادبی» محسوب می‌شود. امسال دیوید آلموند، نویسنده انگلیسی، برنده جایزه آندرسن شد. رقیبان او، به جز احمدرضا احمدی، نویسندگانی از سوئد، دانمارک و برزیل بودند. احمدی، از شاعران و نویسندگان مطرح معاصر، سال ۱۳۱۹ در کرمان متولد شد و از سی سالگی همکاری خود را با کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان آغاز کرد. «نوشتم باران،‌ باران بارید»، «اسب و سیب و بهار»، «سه گلدان»، و «قصه‌های پدربزرگ»، از جمله کارهای احمدی است که تا کنون بیش از ۳۵ جلد کتاب از شعرها و نوشته‌های خود برای کودکان و نوجوانان را منتشر کرده است.



جایزه آندرسن سال ۲۰۱۰ در بخش تصویرگری کتاب، به یوتا باوئر از آلمان رسید. این جایزه بیستم شهریور ماه در کنگره سالانه دفتر IBBY که در شهر سانتیاگو اسپانیا تشکیل می‌شود به برندگان اهداء خواهد شد. دفتر بین‌المللی همچنین فهرستی از کتاب‌های برگزیده و پیشنهادی خود را برای تشویق کودکان و نوجوانان به مطالعه منتشر می‌کند.


آشنای هشتاد ساله‌ی ایرانیان


هانس کریستین آندرسن سال ۱۸۰۵ میلادی در اودنسه‌ی دانمارک به دنیا آمد و هفتاد سال بعد در پایتخت این کشور از دنیا رفت. او با گذشت بیش از دو قرن از تولدش، مشهورترین و پرخواننده‌ترین نویسنده‌ی دانمارکی است.


مجسمه‌ی برنزی یک پری دریایی با الهام از اثر آندرسن، «دوشیزه دریایی کوچک»، در کپنهاک نصب شده و نماد این شهر به شمار می‌رود. پنج سال پیش دویست سالگی آندرسن در سراسر دنیا جشن گرفته شد. در وطن نویسنده مراسم مختلفی تقریبا در تمام طول سال به این مناسبت برگزار شده است. از این نویسنده صدها اثر داستانی و شعر به جا مانده که بسیاری از آنها همچنان از محبوب‌ترین کتاب‌های کودکان جهان به شمار می‌روند.


ظاهرا «قصه‌ی سرو چه می‌گفت؟» نخستین اثری است که سال ۱۳۱۰ از آندرسن به فارسی ترجمه و منتشر شده است. کتاب «قوهای وحشی» او نیز چهار سال بعد به فارسی منتشر شد. در هشت دهه‌ی گذشته بسیاری از آثار این نویسنده‌ی دانمارکی با ترجمه‌های متفاوت به فارسی‌زبانان عرضه شده و علاقه به نوشته‌های او همچنان از میان نرفته است.


«شورای کتاب کودک» که از سال ۱۳۴۷ همکاری با «دفتر بین‌المللی ...» را به عنوان شعبه کشوری این موسسه آغاز کرد، برگزاری بخشی از برنامه‌های روز جهانی کتاب کودک در ایران را بر عهده دارد. «انجمن نویسندگان کتاب کودک و نوجوان» نیز به مناسبت این روز برنامه‌هایی تدارک می‌بیند. این انجمن برنامه‌های خود را عصر پنجشنبه، ۱۹ فرودین ماه، با انتشار پیام نورالدین زرین‌کلک آغاز خواهد کرد.

برچسب ها: فرهنگ و هنر ، هانس کریستیان اندرسن ، کودک و نوجوان ، داستان کودکان ، جایزه ادبی ،
آخرین ویرایش: - -